Μέρος Β’
- Η ιστορία της «Σούπας από Πέτρα»
Κάποτε, ένας ξένος ταξιδιώτης έφτασε σε ένα χωριό όπου οι άνθρωποι ήταν καχύποπτοι και δεν ήθελαν να μοιραστούν τίποτα μαζί του. Όταν τους ζήτησε φαγητό, όλοι του αρνήθηκαν. Τότε ο ταξιδιώτης είχε μια ιδέα. Έβγαλε μια απλή πέτρα και είπε στους χωρικούς:
«Θα φτιάξω μια υπέροχη σούπα με αυτή την πέτρα. Αλλά θα ήταν ακόμη καλύτερη αν είχα λίγο νερό και μια κατσαρόλα.»
Οι χωρικοί, από περιέργεια, του έδωσαν ό,τι ζητούσε.
Άναψε φωτιά, έβαλε την πέτρα στην κατσαρόλα με νερό και άρχισε να “δοκιμάζει” τη σούπα.
«Χμ… θα ήταν ακόμα πιο νόστιμη αν είχα λίγο αλάτι.»
Ένας χωρικός του έφερε αλάτι.
«Λίγο καρότο θα της έδινε καλύτερη γεύση.»
Άλλος έφερε καρότα.
Σιγά-σιγά, όλοι άρχισαν να προσφέρουν κάτι: πατάτες, κρεμμύδια, κρέας.
Τελικά, η “σούπα της πέτρας” έγινε ένα πλούσιο γεύμα για όλο το χωριό. Κανείς δεν είχε δώσει τα πάντα, αλλά όλοι είχαν συνεισφέρει κάτι.
Συμπέρασμα; Η συνεργασία δημιουργεί αφθονία. Η προσφορά, ακόμη και μικρή, έχει αξία. Και το πιο σημαντικό: όταν οι άνθρωποι σε μια κοινότητα συνεισφέρουν -με τον τρόπο που μπορούν- το αποτέλεσμα γίνεται μεγαλύτερο από το άθροισμα των μερών.
Κατά την εκπαιδευτική διαδικασία…
Στην εκπαίδευση, κάθε μαθητής, κάθε γονιός και κάθε εκπαιδευτικός βάζει το δικό του υλικό στη “σούπα”.
Όταν υπάρχει συνεργασία, εμπιστοσύνη και συμμετοχή, η μάθηση γίνεται ζωντανή διαδικασία και όχι ατομική προσπάθεια. Έτσι, η «τάξη» ανθίζει όταν ο καθένας προσφέρει κάτι από τον εαυτό του.
Στο Legacy Legatou, η γνώση δεν είναι κάτι που κρατάμε για τον εαυτό μας — είναι κάτι που μοιραζόμαστε και εξελίσσουμε μαζί με τους μαθητές μας. Με άλλα λόγια, μαθαίνουμε καλύτερα όταν μαθαίνουμε μαζί, γιατί όλοι αναλαμβάνουν ταυτόχρονα το ρόλο του δασκάλου και του μαθητή, σε μια κοινότητα/τάξη που απαρτίζεται από σημαντικούς ανθρώπους και μεγαλώνει με αγάπη.
- Η ιστορία του βαρελιού με την τρύπα
Ένας αγρότης είχε δύο μεγάλα βαρέλια που χρησιμοποιούσε για να μεταφέρει νερό από μια πηγή στο σπίτι του. Το ένα βαρέλι ήταν τέλειο. Το άλλο όμως είχε μια μικρή τρύπα. Κάθε φορά που ο αγρότης γέμιζε και τα δύο βαρέλια, όταν έφτανε στο σπίτι, το τρύπιο βαρέλι ήταν σχεδόν μισοάδειο. Το τέλειο βαρέλι ένιωθε περήφανο, ενώ το άλλο ντρεπόταν και απογοητευόταν. Κάποια μέρα, το τρύπιο βαρέλι είπε στον αγρότη:
«Συγγνώμη… δεν είμαι χρήσιμο. Χάνω το μισό νερό στη διαδρομή.»
Ο αγρότης χαμογέλασε και του είπε:
«Παρατήρησες ότι από τη δική σου πλευρά του δρόμου φυτρώνουν λουλούδια, ενώ από την άλλη όχι;»
Το βαρέλι ξαφνιάστηκε.
Ο αγρότης συνέχισε:
«Γνώριζα την τρύπα σου. Γι’ αυτό έσπερνα σπόρους από τη δική σου πλευρά. Και εσύ, χωρίς να το ξέρεις, τους πότιζες κάθε μέρα.»
Δεν είμαστε όλοι “τέλειοι”. Οι αδυναμίες μας μπορούν να έχουν αξία, αν χρησιμοποιηθούν σωστά. Κάποιες φορές αυτό που θεωρούμε ελάττωμα, γίνεται πηγή δημιουργίας.
Κατά την εκπαιδευτική διαδικασία…
Με σύγχρονους όρους, η Συμπερίληψη είναι υψίστης σημασίας σε μια τάξη που την διέπει το πνεύμα της εξέλιξης και της αλληλοκατανόησης. Κανένα παιδί λοιπόν δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται όπως ένα “τρύπιο βαρέλι”.
Κάθε μαθητής έχει διαφορετικούς ρυθμούς, δυσκολίες και δυνατότητες. Το ζητούμενο δεν είναι να “διορθώσουμε” τον άνθρωπο, αλλά να βρούμε τον τρόπο ώστε οι ιδιαιτερότητές του να μετατραπούν σε δύναμη. Για παράδειγμα, ένας μαθητής με δυσκολίες συγκέντρωσης μπορεί να είναι εξαιρετικά δημιουργικός. Ένα παιδί που δυσκολεύεται στην αποστήθιση μπορεί να έχει βαθιά κατανόηση και φαντασία.
Η εκπαίδευση λοιπόν δεν είναι εξομάλυνση — είναι αποκάλυψη δυνατοτήτων. - Η ιστορία του ελέφαντα (Χόρχε Μπουκάι)
Όταν ο ελέφαντας είναι μικρός, τον δένουν με ένα σκοινί από το πόδι του σε έναν πάσσαλο. Στην αρχή, ο μικρός ελέφαντας προσπαθεί να ελευθερωθεί. Τραβάει, σπρώχνει, παλεύει. Όμως είναι μικρός και αδύναμος, και δεν τα καταφέρνει. Μετά από πολλές προσπάθειες, μαθαίνει ότι δεν μπορεί να ξεφύγει. Κάποια στιγμή σταματά να προσπαθεί. Χρόνια αργότερα, ο ελέφαντας έχει μεγαλώσει και έχει γίνει τεράστιος και πανίσχυρος. Θα μπορούσε εύκολα να σπάσει το σκοινί και τον πάσσαλο.
Όμως δεν το κάνει. Γιατί μέσα του εξακολουθεί να πιστεύει ότι δεν μπορεί.
Τι μας διδάσκει αυτή η υπέροχη ιστορία; Δεν μας κρατούν πάντα οι πραγματικοί περιορισμοί. Μας κρατούν όμως οι περιοριστικές μας πεποιθήσεις, πολλές από τις οποίες δημιουργήθηκαν ακούσια όταν ήμασταν “μικροί”. Όμως, αυτό που κάποτε δεν μπορούσαμε να κάνουμε, δεν σημαίνει ότι δεν θα το καταφέρουμε και σήμερα -αν προσπαθήσουμε.
Ίσως τελικά το πιο δυνατό σκοινί είναι αυτό που δεν φαίνεται — είναι η πεποίθηση ότι δεν μπορώ να τα καταφέρω, γιατί δεν μπορούσα και στο παρελθόν.
Κατά την εκπαιδευτική διαδικασία…
Στην εκπαίδευση, πολλοί μαθητές μεγαλώνουν πιστεύοντας ότι “δεν είναι καλοί” σε κάτι: στα μαθηματικά, στην έκθεση, στη γλώσσα ή στη συγκέντρωση. Αυτές οι πεποιθήσεις συχνά δεν αντικατοπτρίζουν τις πραγματικές τους δυνατότητες, αλλά παλιές εμπειρίες αποτυχίας ή λάθος χαρακτηρισμούς. Ο ρόλος του εκπαιδευτικού δεν είναι απλώς να διδάξει ύλη, αλλά να βοηθήσει τον μαθητή να ξαναδεί τον εαυτό του.
Για εμάς, στο Legacy Legatou, η μάθηση είναι η απελευθέρωση από τα “παλιά σκοινιά” και η σταδιακή, αόρατη ύφανση ενός νέου σχοινιού, πιο γερού, που εξυπηρετεί καλύτερα τις τωρινές μας ανάγκες. Υπό την προϋπόθεση, όμως, να προσπαθήσουμε να εξελιχθούμε.
Όλες οι ιστορίες που αναφέρθηκαν, το πρώτο μέρος των οποίων μπορείς να διαβάσεις εδώ, συγκλίνουν σε ένα κοινό μήνυμα: η εξέλιξη δεν είναι ένα γεγονός. Είναι μια καθημερινή επιλογή. Και την επιλογή αυτή την κάνουμε συνειδητά εμείς, όχι μόνο για τους μαθητές μας, αλλά και για εμάς.
Είθε Να ζούμε θετικά & να διδάσκουμε επιτυχημένα…
Stay tuned για το νέο μου βιβλίο https://legacylegatou.gr/newsletter/.